Tốc Độ Chóng Mặt: Hành Trình Kiến Tạo Tương Lai Của Trung Quốc

Quý Châu là tỉnh nghèo thứ tư Trung Quốc, thu nhập bình quân ngang Botswana. Vậy mà tỉnh này có 11 sân bay và 45 trong số 100 cây cầu cao nhất thế giới.

Dan Wang từng đạp xe qua chúng: gần bốn trăm dặm trong năm ngày, từ Quý Châu tới Trùng Khánh. Ông rời Trung Quốc sang Canada năm lên bảy, lớn lên ở ngoại ô Philadelphia, học đại học ở New York, làm ở Thung lũng Silicon, rồi quay về làm chuyên gia phân tích công nghệ cho Gavekal Dragonomics, sống sáu năm giữa Hồng Kông, Bắc Kinh và Thượng Hải. Mỗi năm ông viết một lá thư dài kể những gì mình thấy. Năm 2022, trang web đăng các lá thư ấy bị chặn ở Trung Quốc. Hiện ông là nghiên cứu viên ở Viện Hoover, Đại học Stanford.

Từ những chuyến đi đó, ông đưa ra một lăng kính mới: Trung Quốc là nhà nước kỹ trị do kỹ sư dẫn dắt, giỏi xây, còn Mỹ là xã hội luật sư, giỏi cản. Năm 2002, cả chín ủy viên Thường vụ Bộ Chính trị Trung Quốc đều được đào tạo làm kỹ sư, trong khi nước Mỹ mới có hai tổng thống từng làm kỹ sư là Herbert Hoover và Jimmy Carter. Một bên có mạng đường sắt cao tốc dài hơn cả phần còn lại của thế giới cộng lại. Bên kia xây một kilômét tàu điện ngầm ở New York tốn gấp năm lần ở Paris. Sau các chương về xây dựng và công nghệ là chính sách một con và ba năm Zero-Covid, khi cùng bộ máy ấy đè lên đời sống của rất nhiều người. Theo ông, mỗi siêu cường đều có điều để dạy bên kia.

Sách ra tháng 8 năm 2025, lên vị trí thứ ba danh sách bán chạy của New York Times, được The New Yorker và Financial Times chọn vào danh sách sách hay nhất năm, và lọt đề cử giải Sách kinh doanh của năm do Financial Times và Schroders trao.

Đi đâu xa thì cứ rủ một kỹ sư, cầu sẽ có sẵn. Nhưng nhớ rủ thêm một luật sư, để có người hỏi cây cầu ấy đã xin phép ai chưa.

Nguyên tác: Breakneck: China's Quest to Engineer the Future.