Những Thế Giới Tôi Nhìn Thấy
Giới thiệu
Thuê sinh viên năm nhất 10 đô một giờ để dán nhãn ảnh, cậu nghiên cứu sinh bấm giờ rồi tính nhẩm: cứ đà này, bộ dữ liệu sẽ xong sau mười chín năm. Tối ưu hết cỡ, con số rút được còn... mười tám.
Người nuốt khan trước con số ấy là Fei-Fei Li. Bà theo cha mẹ từ Thành Đô sang Mỹ năm mười lăm tuổi, vừa học vật lý ở Princeton vừa phụ mẹ trông tiệm giặt khô của gia đình, tiệm mua được nhờ thầy dạy toán thời trung học cho vay nốt phần tiền còn thiếu. Về sau bà làm giáo sư ở Stanford, là nhà khoa học chính về AI của Google Cloud, và hiện điều hành công ty World Labs.
Bộ dữ liệu kia là ImageNet. Ý tưởng bắt nguồn từ một ước tính của nhà nghiên cứu thị giác Irving Biederman: thế giới ta nhìn thấy gồm chừng 30.000 loại đồ vật khác nhau. Li muốn mỗi loại có cả nghìn bức ảnh, và đồng nghiệp gần như đồng loạt lắc đầu. Lối thoát đến từ Amazon Mechanical Turk: tháng 6 năm 2009, ImageNet ra đời với mười lăm triệu ảnh thuộc hai mươi hai nghìn hạng mục, do hơn bốn mươi tám nghìn người ở 167 quốc gia dán nhãn. Năm 2012, mạng nơ-ron AlexNet học trên bộ ảnh ấy và, như bà viết, thay đổi thế giới. Sách đan hai mạch: lịch sử thị giác, từ đại dương nguyên thủy 543 triệu năm trước tới phiên điều trần của bà trước Quốc hội Mỹ; và đời một cô con một phải làm phiên dịch cho cha mẹ trong bệnh viện suốt hơn hai mươi năm mẹ bệnh nặng.
Sách vào danh sách sách hay nhất năm 2023 của Financial Times, nằm trong số sách về AI được Barack Obama giới thiệu, và được Thư viện Công cộng San Francisco chọn cho chương trình cả thành phố cùng đọc một cuốn.
Bài học quản lý dự án đáng giá nhất trong sách: khi đã tối ưu hết sức mà mười chín năm chỉ còn mười tám, đừng tối ưu nữa, hãy đi tìm thêm bốn mươi tám nghìn người.
Nguyên tác: The Worlds I See: Curiosity, Exploration, and Discovery at the Dawn of AI.
